Osoba ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności: 7 godzin pracy, nie 8

Ten temat na: Facebook / Instagram / YouTube

Pracownik ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności może pracować maksymalnie 7 godzin na dobę i 35 godzin w tygodniu — mniej niż standardowe limity, czyli 8 godzin na dobę i 40 godzin w tygodniu. Skrócony wymiar czasu pracy wynika z ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych i nie dotyczy osób z lekkim stopniem niepełnosprawności.

Zasady te wyznacza ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, uchwalona 27 sierpnia 1997 r. (tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 884, 1102). Przepisy obejmują zarówno obowiązki i uprawnienia osób zatrudnionych oraz pracodawców, jak i procedury przed organami orzekającymi o niepełnosprawności.

Ile godzin dziennie pracuje osoba ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności?

Nie dłużej niż 7 godzin na dobę i nie dłużej niż 35 godzin w ciągu tygodnia — to limit dla osób, którym przyznano znaczny albo umiarkowany stopień niepełnosprawności. Dla porównania, pracownik bez takiego orzeczenia może pracować do 8 godzin na dobę i do 40 godzin tygodniowo. Ustawa nie przewiduje takiego skrócenia dla stopnia lekkiego.

Jakie inne uprawnienia pracownicze przysługują osobom ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności?

Oprócz krótszego czasu pracy, osobom zaliczonym do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności ustawa przyznaje dodatkowy urlop wypoczynkowy w wymiarze 10 dni roboczych, przeznaczony w zasadzie na regenerację. Przysługuje im także zwolnienie od pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia — ustawa ogranicza je do określonych sytuacji, bez wskazania, o jakie konkretnie sytuacje chodzi.

Co jeszcze reguluje ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej?

Ustawa dzieli niepełnosprawność na trzy stopnie: znaczny, umiarkowany i lekki. Określa też zasady funkcjonowania warsztatów terapii zajęciowej, turnusów rehabilitacyjnych oraz zajęć klubowych, a także działanie Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON). O przyznaniu konkretnego stopnia niepełnosprawności rozstrzygają powiatowe i wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności.

Czym jest niepełnosprawność ruchowa?

Jak wskazuje CIOP, osoby z niepełnosprawnością ruchową różnią się między sobą przyczyną ograniczeń oraz tym, w jakim stopniu wpływają one na codzienne funkcjonowanie. Przyczyną bywa wypadek albo choroba, w tym uszkodzenie lub niedorozwój mózgu, a także schorzenia i zniekształcenia mięśni, kości lub układu nerwowego. CIOP zalicza do tej grupy nie tylko osoby poruszające się na wózku, o kulach czy z protezą kończyny, ale też m.in. osoby z chorobami kręgosłupa, ze zwyrodnieniem stawów, ze stwardnieniem rozsianym lub z niskorosłością.

CIOP wyróżnia w tej grupie trzy rodzaje ograniczeń:

  • uszkodzenia lub braki w budowie narządu ruchu — np. zniekształcenia bądź brak kości i mięśni kończyny po urazie lub amputacji;
  • zaburzenia ruchu bez uszkodzenia samej struktury narządu ruchu — porażenia, czyli całkowity brak ruchów czynnych, oraz niedowłady, czyli ich częściowe ograniczenie; CIOP wymienia tu monoplegię (jedna kończyna), paraplegię (dwie kończyny), hemiplegię (jedna strona ciała) i tetraplegię (cztery kończyny);
  • deformacje narządu ruchu, które jednocześnie ograniczają jego funkcję — zwykle na skutek zmian w układzie kostnym wynikających z wad wrodzonych.

Jak przygotować stanowisko pracy dla osoby z niepełnosprawnością ruchową?

Doradcy zawodowi, zarówno gdy to pracodawca zgłasza chęć zatrudnienia osoby niepełnosprawnej, jak i gdy osoba z niepełnosprawnością sama szuka pracy, przechodzą przez sześć etapów:

  1. sprawdzają, czy rodzaj niepełnosprawności kandydata pozwala wykonywać pracę na danym stanowisku, albo oceniają jego możliwości zawodowe;
  2. przypisują zawód odpowiadający wymaganiom stanowiska lub możliwościom pracownika;
  3. weryfikują, czy spełniony jest warunek pozwalający przejść do dalszych działań — to etap kontrolny, nie wykonawczy;
  4. ustalają, jakie wytyczne dla danej grupy zawodowej trzeba uwzględnić;
  5. planują konkretne działania dostosowujące stanowisko;
  6. wdrażają zaplanowane działania.

Przy dysfunkcji rąk pomaga ograniczenie zadań wymagających dużej precyzji dłoni i palców oraz indywidualny sprzęt ortopedyczny, taki jak ortezy czy protezy. Osobom z porażeniami i przykurczami pracę ułatwia dostosowany sprzęt komputerowy: klawiatury z nakładką, z powiększonymi albo dotykowymi klawiszami, oraz myszy z dużym trackballem.

Dla osób z dysfunkcją nóg, tam gdzie to możliwe, warto zorganizować pracę w pozycji siedzącej. Osoby chodzące o kulach potrzebują uchwytów i poręczy, a blat i przestrzeń stanowiska trzeba dopasować tak, by potrzebne urządzenia były w zasięgu ręki. Samo siedzisko powinno mieć regulowaną wysokość i oparcie, podnóżek, blokadę kół oraz podłokietniki z możliwością odchylenia. Praca na siedząco albo na stojąco z podparciem bioder i pleców bywa możliwa także po amputacji. Osoby poruszające się na wózku potrzebują usunięcia barier w zakładzie pracy i na drodze do niego — chodzi m.in. o toalety, parkingi, chodniki, podjazdy, drzwi i podłogi — a także większej przestrzeni do manewrowania, dostępu do szaf i regałów bez przestawiania wózka oraz uchwytów pomagających się przesiąść.

Punktem wyjścia jest zatem analiza potrzeb konkretnej osoby, a nie zakup sprzętu z góry. Niektóre rozwiązania, jak zmiana organizacji zadań czy regulowane krzesło, wprowadza się szybko i niewielkim kosztem. Usunięcie barier architektonicznych to już większe przedsięwzięcie, które wymaga planowania i nakładów finansowych.

Najczęściej zadawane pytania

Czy osoba z lekkim stopniem niepełnosprawności też pracuje maksymalnie 7 godzin dziennie?

Nie — skrócony czas pracy, czyli maksymalnie 7 godzin na dobę i 35 godzin tygodniowo, dotyczy wyłącznie osób ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Ustawa nie przewiduje takiego skrócenia dla stopnia lekkiego.

Ile dodatkowego urlopu przysługuje osobie ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności?

10 dni roboczych dodatkowego urlopu wypoczynkowego, przeznaczonego w zasadzie na regenerację, oraz zwolnienie od pracy z zachowaniem wynagrodzenia w określonych przez ustawę sytuacjach.

Kto orzeka o stopniu niepełnosprawności?

Sprawy o ustalenie stopnia niepełnosprawności rozpatrują powiatowe i wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności.

Źródła

  • Kinga Piwowarska, “Zatrudniasz osobę z niepełnosprawnością ruchową? Sprawdź, jak przygotować stanowisko pracy”, kadry.infor.pl, 16 listopada 2026 r.
  • Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 884, 1102) — Internetowy System Aktów Prawnych.

Czy stanowisko pracy w Twojej firmie jest już dostosowane do 7-godzinnego limitu dla pracowników ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności?

TLKP - Księgowość,        
  Podatki, Kadry i Płace

Zostaw odpowiedź

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *