Dyrektor może nie dać umowy bezterminowej po pozytywnej ocenie

Ten temat na: Instagram / YouTube

Sąd Rejonowy w Olsztynie oddalił powództwo pracownicy służby cywilnej, która po pozytywnej pierwszej ocenie dostała od pracodawcy kolejną umowę na czas określony, a nie umowę bezterminową. Zdaniem sądu dobry wynik służby przygotowawczej nie przekłada się automatycznie na prawo do stałego zatrudnienia — ustawa daje w tej sprawie urzędowi tylko możliwość podpisania umowy na czas nieokreślony, nie obowiązek. Wyrok zapadł 28 września 2026 r. (sygn. akt IV P 158/26) i jest nieprawomocny.

Pozytywna ocena, a potem druga umowa na czas określony — co się wydarzyło

Anna M. (dane zmienione) podjęła pierwszą pracę w służbie cywilnej, co od razu objęło ją służbą przygotowawczą. Końcowy egzamin zdała pozytywnie, a pierwsza ocena — obejmująca m.in. rzetelność, wykorzystanie wiedzy i doskonalenie zawodowe, organizację pracy i orientację na osiąganie celów, komunikację oraz współpracę — wypadła na poziomie oczekiwań. Mimo to pracodawca zdecydował się na kolejną umowę na czas określony, tłumacząc to potrzebą dalszego obserwowania pracownicy, przede wszystkim w zakresie współpracy z zespołem.

Miesiąc przed upływem drugiej umowy pracodawca zakomunikował Annie M., że dalszej współpracy nie planuje — kontrakt zakończył się więc wraz z upływem okresu, na jaki go podpisano. W pozwie Anna M. domagała się ustalenia, że od pewnego momentu łączyła ją z pracodawcą umowa na czas nieokreślony, przywrócenia do pracy na dawnych warunkach i przyznania odszkodowania. Zarzuciła pracodawcy naruszenie ustawy o służbie cywilnej (u.s.c.), a także argumentowała, że poddanie jej niezapowiedzianej obserwacji oraz odmowa umowy bezterminowej były nieuczciwym, odwetowym działaniem.

Czy pozytywna ocena w służbie cywilnej daje prawo do umowy na czas nieokreślony?

Nie — jak wyjaśnił sąd, przepisy ustawy o służbie cywilnej dają w tej sytuacji urzędowi jedynie taką możliwość, a nie obowiązek. Zgodnie z art. 35 ust. 1 u.s.c., stosunek pracy w służbie cywilnej powstaje na podstawie umowy na czas nieokreślony albo na czas określony. Sąd przypomniał, że osoba podejmująca pracę w służbie cywilnej po raz pierwszy — a taką osobą była Anna M. — z góry otrzymuje umowę na czas określony, trwającą dwanaście miesięcy; w tym zakresie ani pracownik, ani pracodawca nie mają swobody wyboru. Dopiero pozytywny wynik pierwszej oceny otwiera, zgodnie z art. 35 ust. 2 u.s.c., samą możliwość zawarcia umowy bezterminowej.

Kto decyduje o przyznaniu umowy na czas nieokreślony?

Jak wskazał sąd, decyzję w tej sprawie podejmuje dyrektor generalny urzędu, nie przełożony pracownika. Z art. 38 ust. 3 pkt 1 u.s.c. wynika, że przy pozytywnej ocenie szef komórki organizacyjnej składa do dyrektora generalnego wniosek o zawarcie z ocenioną osobą umowy bezterminowej. W sprawie Anny M. przełożona złożyła wniosek odwrotny — o kolejną umowę na czas określony. Sąd podkreślił, że dyrektor generalny wniosku szefa komórki nie musi uwzględniać i nie ma ustawowego obowiązku podpisania umowy bezterminowej nawet przy pozytywnej ocenie, bo art. 35 ust. 2 u.s.c. mówi tylko o możliwości. Dlatego — zdaniem sądu — pracodawca mógł zawrzeć z Anną M. kolejną umowę na czas określony, mimo pozytywnego wyniku jej oceny.

Dlaczego sąd odmówił odszkodowania?

Bo umowa na czas określony po prostu wygasła z upływem terminu, a to — jak zaznaczył sąd — nie jest to samo, co niezgodne z prawem rozwiązanie stosunku pracy. Sąd przypomniał, że Kodeks pracy pozwala na odszkodowanie tylko wtedy, gdy do rozwiązania umowy doszło przez wypowiedzenie lub bez wypowiedzenia w sposób niezgodny z prawem, a w tej sprawie taka sytuacja nie wystąpiła. Sąd dodał też, że nawet przy przyjęciu argumentacji Anny M. powództwo i tak by przepadło: hipotetyczny stosunek pracy na czas nieokreślony nigdy formalnie nie został rozwiązany, więc nie było podstawy, by sąd ustalał jego istnienie i nakazywał dopuszczenie do pracy. W efekcie sąd oddalił powództwo w całości.

Najczęściej zadawane pytania

Czy po pozytywnej ocenie pracownik służby cywilnej ma prawo do umowy na czas nieokreślony?

Nie — jak wskazał Sąd Rejonowy w Olsztynie, art. 35 ust. 2 u.s.c. daje urzędowi tylko możliwość zawarcia takiej umowy, a decyzję podejmuje dyrektor generalny. Pracownikowi kończącemu służbę przygotowawczą z wynikiem pozytywnym, zdaniem sądu, nie przysługuje roszczenie o umowę bezterminową.

Kto decyduje o umowie na czas nieokreślony po pozytywnej ocenie?

Według sądu decyzję podejmuje dyrektor generalny urzędu na podstawie art. 38 ust. 3 pkt 1 u.s.c., i — jak podkreślił sąd — nie jest związany wnioskiem kierownika komórki organizacyjnej, choćby ten wnioskował o umowę bezterminową.

Czy pracodawca może zawrzeć kolejną umowę na czas określony mimo pozytywnej oceny?

Tak — w tej sprawie sąd uznał to za zgodne z prawem, bo przepisy nie nakładają na dyrektora generalnego obowiązku zawarcia umowy bezterminowej nawet po pozytywnej ocenie.

Źródła

Czy w Twoim urzędzie dyrektor generalny korzysta z tej swobody i po pozytywnej ocenie proponuje kolejną umowę na czas określony, a nie umowę bezterminową?

TLKP - Księgowość,        
  Podatki, Kadry i Płace

Zostaw odpowiedź

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *