GIP: umowa zlecenia na sprzątanie bez godzin i nadzoru nie ma cech etatu

Ten temat na: Facebook / Instagram

Konkretna umowa zlecenia na sprzątanie siedziby firmy i przygotowywanie przesyłek nie ma, zdaniem Głównego Inspektora Pracy, cech stosunku pracy. Tak wynika z decyzji z 19 października 2026 r. (sygn. GIP-GPP.5180.25.2026.4), o której pisze serwis kadry.infor.pl. Zdaniem organu zadecydowało to, że zleceniobiorca działał samodzielnie, bez bieżących poleceń i nadzoru, a zapłatę liczono wyłącznie od godzin faktycznie przepracowanych. GIP zastrzegł przy tym, że to interpretacja indywidualna wiążąca tylko w tej sprawie, a nie wzorzec dla każdej podobnej umowy.

Co uznał Główny Inspektor Pracy w sprawie sprzątania na zleceniu?

GIP ocenił, że opisana we wniosku umowa zlecenia na sprzątanie i przygotowywanie przesyłek nie nosi cech stosunku pracy w rozumieniu art. 22 § 1 Kodeksu pracy. Decyzję wydano 19 października 2026 r. pod sygnaturą GIP-GPP.5180.25.2026.4, a sam wniosek wpłynął w połowie września 2026 r. Serwis podaje, że podstawą do wydania takiej interpretacji indywidualnej są przepisy ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, które pozwalają urzędowi ocenić konkretny stan faktyczny na wniosek zainteresowanego podmiotu.

Jak wyglądała sprawa, którą oceniał urząd

Wniosek złożył przedsiębiorca, który od listopada 2022 r. związany jest umową na czas nieokreślony z osobą fizyczną w zakresie porządkowania firmy oraz przygotowywania przesyłek, gdy zajdzie taka potrzeba. Jak opisano we wniosku, czynności wykonywano zwykle raz lub dwa razy w miesiącu, a termin uzgadniano każdorazowo, choć bez wyznaczania konkretnych godzin. Zleceniobiorca sam organizował swój czas i nie musiał pozostawać w stałej dyspozycji zamawiającego. Przedsiębiorca – jak podaje serwis – nie wydawał na bieżąco poleceń co do sposobu wykonywania czynności, nie kontrolował ich przebiegu i nie stosował kar porządkowych. Stawkę liczono godzinowo i wypłacano wyłącznie za pracę faktycznie wykonaną, a jej wymiar zależał od bieżących potrzeb firmy. Czynności odbywały się w siedzibie przedsiębiorcy, z użyciem jego sprzętu i materiałów. Umowa zakładała osobiste świadczenie usług, ale dopuszczała zastępstwo po uprzedzeniu – z zastrzeżeniem, że za wynik odpowiadałaby wtedy osoba zastępująca; w praktyce do takiej sytuacji nie doszło. Przedsiębiorca zaznaczył również, że zleceniobiorca nie wykonywał dla niego żadnych innych czynności i nigdy wcześniej nie był u niego zatrudniony.

Dlaczego ta umowa zlecenia nie ma cech etatu?

Zdaniem GIP w opisanej sprawie zabrakło podporządkowania, czyli elementu, z którym – jak przypomniał organ – art. 22 § 1 Kodeksu pracy łączy istnienie stosunku pracy razem z wykonywaniem pracy określonego rodzaju pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym, w zamian za wynagrodzenie. W praktyce oznaczało to, że zleceniobiorca sam decydował o sposobie wykonania zadania, nie otrzymywał bieżących poleceń, nie podlegał kontroli przełożonego i nie groziły mu kary porządkowe znane z relacji pracowniczych. Organ wskazał też, że nie istniał sztywny rozkład czasu pracy, bo terminy były uzgadniane od nowa przy każdej wizycie, a zapłata należała się za wykonaną pracę, nie za samą gotowość do niej. Znaczenie miała również swoboda zastępstwa – zleceniobiorca mógł, po uprzedzeniu, przekazać zadanie innej osobie, która przejęłaby odpowiedzialność za efekt; zdaniem GIP to, że z tej możliwości nie skorzystano, nie zmieniało oceny całej umowy. Organ przywołał przy tym orzecznictwo: Sąd Najwyższy w wyroku z 9 grudnia 1999 r. (I PKN 432/99) wskazywał, że praca może być świadczona również na podstawie umowy cywilnej, a Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z 7 listopada 2018 r. (III AJa 1572/17) podkreślał znaczenie osobistego świadczenia pracy jako cechy stosunku pracy. Zdaniem GIP Kodeks pracy nie zakazuje umów zlecenia, agencyjnych czy o dzieło, jeśli odpowiadają one charakterowi wykonywanych czynności, i nie każe automatycznie traktować ich jak umowy o pracę – o kwalifikacji rozstrzyga rzeczywisty sposób współpracy, a nie nazwa dokumentu.

Czy ta decyzja chroni każdą podobną umowę zlecenia?

Nie – serwis podkreśla, że interpretacja wiąże organy inspekcji pracy wyłącznie w opisanej sprawie i tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny zgadza się z tym, co podano we wniosku. Jak zaznacza GIP, jeśli okoliczności współpracy się zmienią, ocena może wypaść inaczej, a kontrola PIP może wykazać, że praktyka odbiega od przedstawionego opisu. Serwis wskazuje na kilka sygnałów, które mogłyby zmienić obraz sprawy: bieżące polecenia wydawane zleceniobiorcy, praca według grafiku wyznaczonego przez firmę, włączenie go w strukturę organizacyjną firmy albo wykonywanie czynności o charakterze stałym. GIP nie wyklucza też zmiany interpretacji, gdyby doszły nowe okoliczności.

FAQ

Czy każda umowa zlecenia na sprzątanie jest bezpieczna przed przekwalifikowaniem na etat?

Nie. Jak podaje serwis, decyzja GIP z 19 października 2026 r. dotyczy konkretnej, opisanej we wniosku umowy i wiąże organy inspekcji tylko w tej sprawie, a nie jest wzorem dla każdej podobnej współpracy.

Co zdecydowało, że sprzątanie na zleceniu nie zostało uznane za stosunek pracy?

Zdaniem GIP decydujący był brak bieżących poleceń i nadzoru nad zleceniobiorcą, brak sztywnych godzin pracy, wynagrodzenie płacone tylko za realnie wykonane czynności oraz możliwość zastępstwa po uprzedzeniu.

Co może sprawić, że podobna umowa zostanie uznana za etat?

Serwis wskazuje, że ocena mogłaby wypaść inaczej, jeśli zleceniobiorca zacząłby otrzymywać bieżące polecenia, pracować według grafiku firmy, zostałby włączony w jej strukturę organizacyjną albo zacząłby wykonywać czynności o charakterze stałym.

Źródła

Czy zlecenie, na którym pracujesz albo które zlecasz, wiąże się z bieżącymi poleceniami, pracą według grafiku firmy, włączeniem w jej strukturę organizacyjną albo stałym charakterem wykonywanych czynności – bo to byłyby sygnały bliższe etatowi niż zleceniu?

TLKP - Księgowość,        
  Podatki, Kadry i Płace

Zostaw odpowiedź

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *